1) Yayoi Kusama
Stedelijk Museum, Amsterdam
11 september 2026 t/m 17 januari 2027

Ook dit seizoen starten we weer met een vrouwelijke kunstenaar: Yayoi Kusama (1929). Zij wordt beschouwd als een van de meest vernieuwende kunstenaars van de 20e eeuw, maar zij is – ondanks haar leeftijd - nog steeds actief!

Kusama begon haar carrière in de vroege jaren '50 in Japan en verhuisde later naar New York, waar ze in de jaren ‘60 een belangrijke rol speelde in de avant-garde bewegingen. Haar werk beslaat diverse kunstvormen, waaronder schilderkunst, beeldhouwkunst, performances, mode en literatuur. De tentoonstelling volgt haar volledige carrière, van haar vroege werken in Japan tot haar baanbrekende experimenten in New York en recente stukken uit Tokio

Afbeelding : Yayoi Kusama in Yellow Tree Mobilar, Aichi Triennale, Japan 2010, 2002

2) Herman Kruyder
Singer, Laren
23 september 2026 t/m 10 januari 2027

Dit najaar wijdt het Singer Laren een tentoonstelling aan een van mijn favoriete Nederlandse expressionisten: Herman Kruyder (1881–1935). De tentoonstelling is de eerste monografische presentatie van zijn werk in dertig jaar. Vanwege zijn mentale kwetsbaarheid is Kruyder in het verleden onterecht weggezet als een einzelgänger of een kinderlijk talent. Op basis van nieuw kunsthistorisch onderzoek wordt Kruyders ziektegeschiedenis waar nodig, genuanceerd en feitelijk ingezet om invloeden op zijn kunst te duiden, zonder daarbij te vervallen in over interpretaties en geromantiseerde beeldvorming.
Bekeken door deze nieuwe bril blijkt Kruyder niet de geïsoleerde kunstenaar is waartoe hij lange tijd is gereduceerd, maar een actief en bewust deelnemer aan de moderne kunstwereld met een volstrekt eigen beeldtaal.

Afbeelding : Herman Kruyder, De Melkmeid, 1928, Museum Belvédère, Heerenveen

3) James McNeill Whistler, Dandy en dwarsdenker

Van Gogh Museum, Amsterdam
16 oktober 2026 t/m 10 januari 2027

James McNeill Whistler (1834-1903) geldt als een van de belangrijkste kunstenaars van de 19de eeuw. Met zijn opvatting dat kunst, net als muziek, vooral een stemming moest oproepen, stond hij niet alleen aan de wieg van de moderne kunst, maar wist hij ook met zijn werken schandalen te ontketenen. Zijn rebelse karakter en uitgesproken overtuigingen brachten hem geregeld in aanvaring met critici en opdrachtgevers. Zelfs voor avant-gardekunstenaars was hij met zijn eigenzinnige en vernieuwende kunst soms nog te vooruitstrevend. Whistler maakte veel beroemde schilderijen, maar hij is daarnaast ook bekend om zijn vele etsen en tekeningen, ge-maakt in steden als Parijs, Amsterdam en Venetië.

Afbeelding : Whistler, Boven : Arrangement in grijs en zwart, Moeder, 1871, Musée d'Orsa, Parijs Onder: Nocturne in blauw en goud / Old Battersea Bridge, 1872 -1875 Tate Britain

4) Chez Matisse
H'art Museum, Amsterdam
3 oktober 2026 t/m 14 februari 2027

De Franse kunstschilder, graficus en beeldhouwer Henri Matisse (1869 - 1954) combineerde een beweeglijke, speelse compositie met een gedurfde benadering voor kleur, waarmee hij radicaal afweek van de academische tradities van zijn tijd. Met zijn fauvistische werken, waarin felle kleuren onverdund naast elkaar werden geplaatst, stond hij aan de wieg van de moderne beeldende kunst. Zijn oeuvre is veelzijdig, bestaande uit schilderijen, tekeningen, collages en beeldhouwwerken, die allen een indruk geven van zijn zoektocht naar eenvoud en harmonie. Hoewel Matisse soms uitsluitend geassocieerd wordt met het fauvisme, ontwikkelde zijn stijl zich sterk gedurende zijn carrière, van decoratieve portretten en landschappen tot de revolutionaire knipseltechniek in zijn latere jaren.

Afbeelding : Matisse, Luxe, Calme et Volupté, 1904, Musée d'Orsai, Parijs